Những giai cấp nào được xây dựng mộ đá – lăng mộ đá trong xã hội phong kiến

Thời kỳ phong kiến những sản phẩm mộ đá là điều quá xa xỉ đối với những người nông dân, thậm chí đối với cả những tầng lớp trung lưu va thượng lưu, chỉ có những người như Vua Chúa, quan lại có công lớn mới được làm lăng mộ đá, hay mộ đá và đó cũng là điều thấy rõ nhất trong chế độ phân chia giai cấp.

Lăng mộ được coi như ngôi nhà ở, do đó không những được xây dựng chu đáo cấn thận, thậm chí theo kiểu mẫu quy mô ngôi nhà cổ xưa kia của người chết mà còn được chôn theo các đồ tuy táng, nhiều ít tùy mức độ kinh tế đương thời và có khi cả một số người thân cận, phục vụ còn sống như quan, quân, cung tần, mĩ nữ … của một số ông vua, để có thể tiếp tục cuộc sống đầy đủ, hướng lạc ở thế giới bên kia.
Có thế chia ra làm 2 loại mộ táng:

Phần mộ của những người thế tục ( không tu hành) chia làm bốn giai cấp như sau

  • Mộ táng của tầng lớp nông dân
  • Mộ táng của tầng lớp trung lưu
  • Mộ táng của tầng lớp quý tộc
  • Mộ táng của tầng lớp Vua chúa tầng lớp cao quý nhất

Phần mộ táng của những người thế tục (tu hành)

Những người tu hành phần mộ táng được xây dựng theo cách riêng biệt của người thế tục (mộ tháp đá) và được đặt mộ táng ngay trong các chùa của người tu hành

Mộ táng của tầng lớp giai cấp nông dân

Thời kì cổ đại và sau đó nước Văn Lang hình thành và phát triển, hình thức chôn cất của ông cha ta còn đơn giản, kiến trúc mộ táng còn sơ sài: chôn trong huyệt đất, tiểu bằng gốm, hỏa táng hoặc dưới mộ đất là những quan tài hình thuyền độc mộc… như các di tích khảo cố học thời Hùng Vương: Triệu Dương, Đông Sơn, Việt Khê vùng Phú Thọ đã chứng minh.

Mộ táng tầng lớp trung lưu, thượng lưu

Những kiến trúc mộ táng cổ đáng kể và còn di tích đến ngày nay xuất hiện ơ thời kì lịch sứ tiếp theo: thời kì đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và báo vệ (ịuốc gia phong kiến độc lập. Qua tài liệu kháo cổ học: những kiến trúc mộ táng từ thế kỉ thứ nhất đến thế kỉ VI là những công trình kiến trúc bằng gạch, qua các di chi ở Đông Sơn (Thanh Hóa), Nghi Vệ (Hà Bắc), cổ Bi (Văn Điển – Hà Nội) Có những ngôi mộ xây theo kiểu cách mộ Hán bên phương Bắc với quy mô nhó hơn: xây gạch cuốn và đổ đất bên trên thành một gò đất lớn, hiện rải rác còn khá nhiều ở vùng đồng bằng Bắc Bộ: Hà Nội, Hà Bắc, Hải Hưng V. V…

chú nhân các ngôi mộ táng thường là những quan chức người Hán vầ người Việt có địa vị cao trong xã hội lúc bấy giờ. Mộ đá táng có kích thước khá lớn và phong cách có chú ý thẩm mĩ nhát định. Vật liệu xây dựng mộ thường là những viên gạch có độ nung già. Gạch hộp kích thước 40x30cm và gạch múi bưới (gạch lưỡi búa) đế xây cuốn, có trang trí nổi hình quả trám đời Hán, hình chữ s hoặc con giống, hoa lá tương tự trang trí một số đồ gốm cổ thời văn hóa Đông Sơn.

Mộ táng tầng lớp Vua chúa

Đây là tầng lớp cao nhất thơi cổ đại duy nhất được làm lăng mộ đá, hay mộ đá luc bấy giờ, chúng tôi nêu một vài lăng mộ đá của các đời vua như sau: Thời Lê sơ, năm 1427 vừa mới chiến thắng giặc Minh lên ngôi vua, Lê Thái Tố đả xuống chiếu cho sửa sang lại các lăng mộ đá của triều đại trước và cấp người lo việc thờ cúng. Mộ phần của nhân dân cũng được triều đình ban bố luật bảo vệ, nghiêm cấm việc phá hoại và quy chế xây cất rõ ràng. Sau khi Lê Lợi từ trần, triều đình đã rước linh cữu đưa về an táng tại Lam Sơn và từ đó khu vực này trớ thành nơi yên nghỉ ngần đời của các ông vua, bà hoàng thời Lê (sơ) – có 6 ông vua đầu triều nhà Lê đều đặt mộ tại Lam Kinh: Lê Thái Tổ, Lê Thái Tông, Lê Nhân Tòng, Lê Thánh Tông, Lê Hiến Tông và Lê Túc Tông, ngoài ra còn phần mộ đá một số hoàng hậu, công chúa khác nữa. So với thời Trần các lăng mộ thời Lê (sơ) ớ Lam Kinh và một số địa phương còn lại đến ngày nay có số lượng nhiều hơn, di tích trọn vẹn hơn:


Khu lăng mộ đá Lê Thái Tổ được xây cất ngay sau điện Lam Kinh ở Lam Sơn. Mặt bằng lăng hình vuông 24m X 24m, xung quanh có tường bao bọc. Phía trong cùng lầ phan mộ bằng đất, bó gạch. Dọc theo đường trục vào lăng là 5 đôi tượng đá: quan hầu, lân, tê giác, ngựa và hổ đứng chầu đăng đối hai bên với một khoảng cách khá đêu đặn. Trong khu vực lăng còn có kiến trúc nhà bia Vĩnh lăng

 

Related posts:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *